MCB là gì? Đây là một thiết bị bảo vệ mạng điện quan trọng mà mọi gia đình nên trang bị cho ngôi nhà của mình. Vậy MCB là thiết bị có đặc điểm, phân loại và ứng dụng như thế nào trong thực tế. Để biết thêm thông tin chi tiết hãy cùng công ty nhà nhà thông minh AiSmartHome tìm hiểu trong bài viết dưới đây nhé.
MCB là gì?
MCB là viết tắt của Miniature Circuit Breaker, hay còn gọi là cầu dao tự động dạng tép, CB tép hoặc bộ ngắn mạch thu nhỏ. Thiết bị này có chức năng bảo vệ mạch điện khỏi quá dòng, đoản mạch, quá tải hoặc thiết kế bị lỗi. thường có dòng cắt định mức và dòng cắt ngắn mạch thấp (125A/100kA).

Cấu tạo MCB
MCB được cấu tạo bởi 5 bộ phận chính gồm có các bộ phận sau:
- Tiếp điểm: Trên mỗi một thiết bị thường có 3 tiếp điểm bao gồm tiếp điểm chính, tiếp điểm phụ, hồ quang. Hoặc một số loại có 2 tiếp điểm đó là tiếp điểm chính và hồ quang.
- Cơ cấu truyền động đóng – cắt: Truyền động đóng cắt có 2 hình thức đó là bằng tay hoặc bằng cơ điện. Bằng cơ với những MCB có dòng điện lớn và bằng tay với những thiết bị có dòng điện định mức nhỏ.
- Móc bảo vệ: Có hai loại móc bảo vệ đó là móc kiểu điện tử và móc kiểu rơ le nhiệt. Móc bảo vệ thực hiện chức năng bảo vệ thiết bị điện không bị ngắn mạch và quá tải.
- Hộp dập hồ quang: Bộ phận này có hai kiểu đó là hộp dập hồ quang kiểu nửa kín và kiểu hở. Kiểu nửa kín thường được đặt trong vỏ kín của MCB và có lỗ thoát khí. Kiểu hở thì có thể sử dụng với điện áp lớn lên đến 1000V
- Vỏ: Lớp vỏ được làm bằng nhựa giúp bảo vệ và cố định được các bộ phận bên trong thiết bị.

Phân loại MCB
MCB được phân loại theo 2 cách chính đó là theo số pha và theo đặc tính tải. Cách phân loại được thực hiện như sau:
Phân loại theo số pha
Phân loại theo số pha thì MCB được chia thành các loại sau:
- Loại 1P: Hay còn gọi là MCB tép 1 pha, có chức năng bảo vệ dây 1 pha trong mạch điện, có thể sử dụng trong lưới điện 1 pha, bảo vệ pha dây nóng (L) trong các tủ điện line cho chiếu sáng hoặc tại các ổ cắm,…
- Loại 2P: Đây là loại thiết bị đóng cắt dòng bảo vệ dòng điện bảo vệ 2 dây (Dây pha và dây trung tính trong mạch điện. Và có thể lắp đặt trong điện lưới điện 1 pha bảo vệ dây pha (nóng hoặc L) và dây trung tính ( lạnh hoặc N).
- Loại 3P: Là loại thiết bị bảo vệ dây 3 pha trong mạch điện, được sử dụng trong lưới điện 3 pha, nhằm bảo vệ 3 dây pha (1,2,3)
- Loại 4P: Hay còn gọi là MCB 3 pha- 4 cực, dùng để đóng cắt bảo vệ 4 dây trong đó gồm có 3 dây pha và một dây trung tính. Loại thiết bị này thường được sử dụng cho lưới điện 3 pha, bảo vệ 3 dây pha (L1, L2, L3) và dây trung tính ( lạnh hoặc N).

Phân loại theo đặc tính tải
Dựa theo đặc tính tải thì MCB cũng được phân chia thành các loại khác nhau, gồm có:
- Loại B: Loại này sẽ cho tác động ngay lập tức với tốc độ lên đến 3-5 lần dòng điện định mức của thiết bị. Loại B này thường được sử dụng cho tải điện trở, điện cảm nhỏ trong mạch đột biến rất nhỏ, thường trong phạm vi gia đình, quy mô sản xuất nhỏ lẻ,…
- Loại C: Tác động lên dòng điện với tốc độ 5-10 lần dòng điện định mức của thiết bị. Loại C này thường được ứng dụng cho các tải nhỏ, mức chuyển mạch đột biến cao như trong các động cơ nhỏ và trong các bóng đèn huỳnh quang.
- Loại D: Loại này sẽ tác động lên dòng điện định mức tới 10-25 lần, thường ứng dụng cho các tỉa cảm ứng cao, có điện xâm nhập cao thường xuyên. Như ứng dụng tại các môi trường công nghiệp: motor có công suất lớn, máy biến áp, máy trạm tích điện UPS,…
- Loại MA: Tác động ngay lập tức với tốc độ lên đến 12 lần dòng điện định mức, nhằm thực hiện chức năng bảo vệ động cơ khởi động cao.
- Loại K: Sẽ tác động lên dòng điện định mức với tốc độ 8-12 lần, thường được sử dụng để bảo vệ động cơ có dòng khởi động cao và các tải cảm ứng.
- Loại Z: Sẽ thực hiện tác động lên dòng điện định mức với tốc độ 2-3 lần, với độ nhạy cảm cao với ngắn mạch nên thường được sử dụng để bảo vệ các thiết bị bán dẫn.

Nguyên lý hoạt động của MCB
Khi MCB có dòng điện quá mức liên tục chạy qua thì dải lưỡng kim bị đốt nóng đến mức uốn cong và làm lệch hướng. Việc lệch hướng này sẽ giải phóng một chốt cơ học được gắn cơ chế hoạt động. Chốt cơ học này sẽ được mở các tiếp điểm, khi đó MCB ngắt và ngăn dòng điện chạy qua trong mạch. Để dòng điện hoạt động lại bình thường, thì MCB phải được bật theo cách thủ công. Nhờ vậy mà có thể bảo vệ được hệ thống khỏi các sự cố.

Ứng dụng của MCB
MCB là một thiết bị thực hiện nhiệm vụ đóng cắt bảo dòng điện loại nhỏ, dòng điện định mức thấp nên thường được ứng dụng trong hệ thống điện dân dụng. Bên cạnh đó, còn được ứng dụng trong các tủ điện phân phối công nghiệp, bảo vệ line chiếu sáng, ổ cắm,… Hay sử dụng để bảo vệ tải 3 pha có công suất vừa và nhỏ.

Lưu ý khi lựa chọn MCB
Khi lựa chọn MCB cho hệ thống điện thì bạn cần phải lưu ý một số nội dung sau:
- Dòng điện định mức và hệ thống bảo vệ: Các giá trị này của MCB phải thấp hơn khả năng mang dòng của hệ thống điện và phải cao hơn hoặc bằng dòng tải tối đa trong hệ thống. Thường chúng ta sẽ chọn dòng định mức khoảng là 125% dòng tải là phù hợp.
- Công suất giới hạn của dòng sự cố: Giá trị này không được thấp hơn giá trị dòng ngắn mạch tiềm năng. Trong hệ thống điện dân dụng, thì MCB thì giá trị này khoảng 6kA, còn trong công nghiệp thì 10kA trở lên.
- Đường cong đặc tính của tải M9F11116, đây là một trong những đặc tính của MCB được ưa chuộng nhất của Schneider Electric. Được thiết kế để đáp ứng các nhu cầu sử dụng cho các loại máy, cung cấp nhiều loại thiết bị module.

Một số thương hiệu MCB phổ biến nhất thị trường
Một số thương hiệu nổi tiếng trên thị trường mà bạn có thể lựa chọn và tin tưởng sử dụng để phục vụ các nhu cầu của mình.
Panasonic
Các thiết bị đến từ thương hiệu Panasonic chắc không còn xa lạ với người tiêu dùng tại Việt Nam. Đây là một thương hiệu được đánh giá là sản xuất sản phẩm có độ bền cao, tính năng đa dạng, khả năng hoạt động ổn định và tiết kiệm điện năng. Các sản phẩm được sản xuất trong dây chuyền hiện đại, nghiêm ngặt trong mọi quá trình sản xuất.
Các mẫu thiết bị MCB của Panasonic được thiết kế đa dạng, đáp ứng được nhiều mục đích sử dụng của người dùng. Đảm bảo cho không gian sống hiện đại và tiện nghi, chất lượng sản phẩm luôn đặt lên hàng đầu và giá cả luôn nằm ở mức trung hoặc mức cao. Một số loại nổi bật như: MCB Panasonic BBD1401CNV, MCB Panasonic BBD2252CHHV,…

ABB
Thương hiệu ABB có nguồn gốc từ Thụy Sĩ, đây là một tập đoàn đa quốc gia, cung cấp các giải pháp điện thông minh cho người dùng, nhằm tăng năng suất công nghiệp bền vững. Các thiết bị của ABB thường đa dạng về mẫu mã, thiết kế nhỏ gọn, có độ bền cao,.. phù hợp với nhu cầu sử dụng của người tiêu dùng.
Một số thiết bị MCB chính mà bạn có thể mua các thiết bị đóng cắt: ACB, MCB, MCCB, RCCB, RCBO. Một số loại trên thị trường đang kinh doanh hiện nay như MCB ABB 1P 6A 4.5kA, MCB ABB 1P 10A 4.5kA, loại SH201L-C10, MCB ABB 1P 16A 4.5kA, loại SH201L-C16,…

Schneider
Thiết bị điện Schneider là một tập đoàn chuyên sản xuất thiết bị điện công nghiệp hàng đầu châu Âu, có nguồn gốc từ Pháp. Hiện nay tập đoàn này đã có mặt tại hơn 30 nước trên thế giới và sở hữu đội ngũ nhân viên hùng hậu trên 2000 người. Các thiết bị chính của Schneider gồm có:
- Cầu dao hình tự động dạng tép: RCCB, RCBO
- Máy cắt tự động dạng khối: MCCB, MCB, ELCB
- Khởi động từ: contactor
- Rơle nhiệt và rơle bảo vệ

Mitsubishi
Mitsubishi cũng là một thương hiệu nổi tiếng đến từ Nhật Bản, chuyên sản xuất các thiết bị điện, thiết bị kiến trúc. Thiết bị của Mitsubishi được sử dụng rộng rãi trên thế giới, đáp ứng được các nhu cầu đa dạng của khách hàng. Các thiết bị đóng cắt của Mitsubishi có độ tin cậy cao, chất lượng tốt, ứng dụng trong hệ thống điện dân dụng. Giúp cho hệ thống điện được bảo vệ khỏi các sự cố quá tải hay ngắn mạch.

Ngoài thiết bị MCB thực hiện chức năng bảo vệ hệ thống mạng điện được nêu trong bài thì bạn có thể sử dụng các thiết bị khác để đảm bảo sự an toàn cho mạch điện và các thiết bị của mình. Xem thêm thông tin các thiết bị qua bài viết sau nhé. [Top 7] Thiết bị bảo vệ mạng điện phổ biến nhất hiện nay.
Trên đây là toàn bộ các thông tin mà công ty nhà thông minh AiSmartHome chia sẻ đến bạn, hy vọng rằng qua bài viết bạn có thể trả lời được câu hỏi MCB là gì? Nếu bạn muốn sở hữu những thiết bị chất lượng, hoạt động ổn định thì hãy liên hệ qua hotline 0396999918 cho công ty AiSmartHome để được hỗ trợ và tư vấn nhé.